Jak działa klasyfikacja CLP mieszanin — case study zapachu AMBER

> Poziom: średniozaawansowany > Czas czytania: 6 minut > Dla kogo: producenci świec, dyfuzorów, mgiełek i kosmetyków którzy chcą zrozumieć kiedy ich wyrób wymaga zgłoszenia PCN i piktogramów GHS na etykiecie.

---

O co chodzi w klasyfikacji CLP?

Rozporządzenie CLP (WE nr 1272/2008) określa jak sklasyfikować mieszaninę chemiczną (np. Twoją świecę zapachową) na podstawie jej składu. Klasyfikacja decyduje o:

• Wymogu zgłoszenia do PCN (Poison Centres Notification) i uzyskaniu numeru UFI
• Piktogramach GHS na etykiecie
• Zwrotach H (Hazard) i P (Precautionary) na etykiecie
• Obowiązku posiadania karty SDS dla wyrobu

Wielu twórców świec myśli że "skoro używam zapachu z klasyfikacją H317, to moja świeca automatycznie też ma H317". To nieprawda — CLP daje bardzo konkretną matematykę, kiedy mieszanina odziedziczy klasyfikację składnika.

---

Matematyka na przykładzie AMBER (IPRA)

Weźmiemy nasz zapach AMBER (25-0003875, IPRA France) i policzymy krok po kroku, przy jakim stężeniu w wyrobie zaczyna wymagać zgłoszenia PCN.

Krok 1: Skład AMBER wg SDS SEKCJA 3

Producent podaje widełki procentowe dla każdego składnika (żeby chronić recepturę):

Składnik	CAS	% w koncentracie	Zwroty H składnika
Diethyl Phthalate (rozpuszczalnik)	84-66-2	70-80%	brak
Galaxolide (piżmo syntetyczne)	1222-05-5	5-8%	H400, H410 (środowiskowe)
Cedrenyl Acetate	1405-92-1	1-2.5%	H400, H410
Eugenol	97-53-0	0-1%	H317, H319
BHT (antyoksydant)	128-37-0	0-1%	H400, H410
Methylisoeugenol	93-16-3	0-1%	H317
Hexyl Salicylate	6259-76-3	0-1%	H317, H361d, H400, H410
Cashmeran (indanon)	33704-61-9	0-1%	H315, H317, H319, H411
Camphor	76-22-2	0-1%	H302, H315, H318, H332, H371, H411

Krok 2: Które H code jest LIMITUJĄCE?

CLP mówi że mieszanina dostaje H code danego składnika, gdy suma stężeń wszystkich składników z tym samym H code przekroczy próg (GCL — Generic Concentration Limit).

Progi CLP dla najczęstszych H codes:

H code	Nazwa	Próg GCL
H317	Skin Sens. 1B (alergen skórny)	1%
H315	Skin Irrit. 2 (drażniące skórę)	10%
H319	Eye Irrit. 2 (drażniące oczy)	10%
H318	Eye Dam. 1 (poważne uszkodzenie oczu)	3%
H302	Acute Tox. 4 oral	wzór ATE
H400/H410	Aquatic (środowiskowe)	25% × M-factor
H411	Aquatic Chronic 2	25%

Sumujemy dla AMBER (używamy górnych granic widełek — konserwatywnie):

H317 (Skin Sens 1B, próg 1%):

• Eugenol max 1% + Methylisoeugenol max 1% + Hexyl Salicylate max 1% + Cashmeran max 1% = 4%

H315 (Skin Irrit 2, próg 10%):

• Cashmeran 1% + Camphor 1% = 2% — bardzo poniżej progu

H319 (Eye Irrit 2, próg 10%):

• Eugenol + Hexyl Salicylate + Cashmeran = 3% — bardzo poniżej progu

H302 (Acute Tox oral) — używa wzoru ATE (Acute Toxicity Estimate):

• 100 / ATE_mix = Σ (pct_składnika / ATE_składnika)
• Tylko Camphor 1% z ATE = 1500 mg/kg
• ATE_mix = 100 / (1/1500) = 150 000 mg/kg — daleko powyżej progu Cat 4 (2000 mg/kg)
• NIE klasyfikuje — koncentrat AMBER nie ma H302

Wniosek: H317 jest najbardziej restrykcyjne. To ono decyduje o klasyfikacji wyrobu.

Krok 3: Stężenie graniczne w wyrobie

Twój wyrób (np. świeca) zawiera zapach AMBER w stężeniu X%. Suma składników z H317 w Twoim wyrobie:

Suma_H317_w_wyrobie = Σ_składników_H317_w_koncentracie × X / 100
                    = 4% × X / 100

Wyrób dostaje H317 gdy suma ≥ 1% (próg GCL):

4 × X / 100 ≥ 1
X ≥ 25

Wniosek: świeca z ≤ 25% AMBER-a matematycznie NIE dostaje H317 → PCN Free.

Świeca z >25% — dostaje H317 → wymaga zgłoszenia PCN + UFI + piktogramu GHS07 + zwrotu H317 na etykiecie.

Krok 4: Rzeczywistość vs matematyka worst-case

Ale zaraz — SDS producenta AMBER-a mówi że koncentrat ma TYLKO H411 (środowiskowe), bez H317!

To rozbieżność:

• Nasze wyliczenie (worst case): koncentrat @ 100% ma H317 (Σ = 4%, próg 1%)
• Deklaracja producenta w SDS sekcja 2: koncentrat ma tylko H411

Dlaczego różnica? Producent (IPRA) maskuje recepturę widełkami. Realne stężenia często są znacznie poniżej górnej granicy:

• Eugenol widełki "0-1%" mogą realnie być 0.15%
• Methylisoeugenol "0-1%" → 0.1%
• Hexyl Salicylate "0-1%" → 0.2%
• Cashmeran "0-1%" → 0.05%
• Realna suma H317: 0.15 + 0.1 + 0.2 + 0.05 = 0.5% (< 1% próg → brak H317)

Producent testuje mieszaninę realną i deklaruje klasyfikację na bazie tych testów. Jego SDS to prawda regulacyjna (source of truth).

Krok 5: Jak my (HOBBYLAB) to używamy?

W naszym kalkulatorze na sklepie masz dwie liczby:

• PCN Free do X% (deklarowane) — na podstawie SDS producenta = to co obowiązuje prawnie
• PCN Free do Y% (worst case) — nasze wyliczenie z górnych widełek = konserwatywne safety margin

Dla AMBER:

• Producent: PCN Free w każdym stężeniu (koncentrat ma tylko H411 środowiskowe)
• Nasz kalkulator: PCN Free do 25% (gdyby wszystkie widełki miały górne wartości)

Sensowna praktyka:

• Trzymaj się deklaracji producenta (to prawda regulacyjna, prawnie obowiązująca)
• Naszym wyliczeniem worst-case → weryfikuj u dostawcy jeśli chcesz niższe stężenie a producent klasyfikuje ostrzej
• Zawsze archiwuj SDS-y wersji dla której produkujesz — to Twój dowód compliance

---

Praktyczne stężenia w Twoich wyrobach

Typ wyrobu	Typowe stężenie zapachu	AMBER — status wg producenta	AMBER — status wg worst-case
Świeca sojowa	6-10%	PCN Free ✅	PCN Free ✅
Świeca parafinowa	6-8%	PCN Free ✅	PCN Free ✅
Dyfuzor patyczkowy	15-25%	PCN Free ✅	PCN Free ✅ (na granicy)
Mgiełka do tkanin	3-5%	PCN Free ✅	PCN Free ✅
Mydło rzemieślnicze	1-3%	PCN Free ✅	PCN Free ✅
Kosmetyk (spray)	0.5-2%	PCN Free ✅	PCN Free ✅

Dla AMBER — bezpieczny do wszystkich zastosowań w typowych stężeniach.

---

Kluczowe wnioski

• Klasyfikacja mieszaniny NIE jest sumą klasyfikacji składników — CLP ma matematyczne progi (GCL)
• H317 (alergen skórny) to zwykle najbardziej restrykcyjne dla mieszanek zapachowych — próg 1%
• Widełki procentowe w SDS to maskowanie receptury — realne stężenia często niższe
• SDS sekcja 2 = deklaracja producenta = prawo obowiązujące dla klasyfikacji
• Nasz kalkulator worst-case = bezpieczna górna granica, jeśli sam liczysz
• Środowiskowe H4xx (H400/H410/H411/H412) NIE wymagają PCN — wymagają tylko piktogramu GHS09 na etykiecie
• PCN wymagany dla klasyfikacji zdrowotnych (H2xx, H3xx) — nasza kategoria NON UFI Line ® to zapachy które NIGDY nie wymagają PCN

---

Zobacz w praktyce

• 🧮 Kalkulator CLP / PCN — sprawdź swój wyrób w 3 klikach
• 📚 Dokumentacja surowców — SDS, IFRA, Brief PDF dla każdego zapachu
• 🏷️ Kategoria NON UFI Line ® — zapachy które NIGDY nie wymagają PCN
• ✓ Kategoria PCN Free — zapachy PCN Free w typowych stężeniach

---

Powiązane artykuły:

• Piktogramy GHS — co oznaczają
• IFRA vs CLP — jaka jest różnica?
• Jak zrobić etykietę CLP dla swojej świecy
• Zwroty H i P — słownik na skróty

---

Autor: HOBBYLAB · Sekcja regulacyjna Data publikacji: 13.08.2026 Aktualizacja: sprawdzamy zgodność z ostatnim ATP CLP raz w miesiącu (Monitoring prawny).